Czym jest psychoterapia psychodynamiczna?

Skąd wzięło się to podejście

Nurt psychodynamiczny wyrósł z psychoanalizy, ale przez ostatnie dekady mocno się od niej oddalił. Współczesna psychoterapia psychodynamiczna jest krótsza, bardziej dialogiczna i nastawiona na konkretne trudności, z którymi ktoś przychodzi. Nie ma kozetki ani milczącego analityka — jest rozmowa, w której terapeuta aktywnie uczestniczy.

To, co zostało z pierwotnego założenia, to przekonanie o istnieniu procesów nieświadomych: powtarzalnych wzorców, których sami nie widzimy, bo są dla nas oczywiste jak powietrze. Terapia polega w dużej mierze na tym, żeby stały się widoczne.

Na czym polega w praktyce

Sesja nie ma sztywnego scenariusza. Zaczyna się zwykle od tego, z czym przychodzisz danego dnia — i to, co pozornie przypadkowe, często okazuje się istotne. Terapeuta słucha nie tylko treści, ale też sposobu opowiadania: co pomijasz, przy czym się zatrzymujesz, co wywołuje napięcie.

Charakterystyczne dla tego nurtu jest korzystanie z relacji terapeutycznej jako materiału do pracy. Jeśli w życiu wycofujesz się przy pierwszym sygnale krytyki, prędzej czy później to samo pojawi się w gabinecie. Różnica polega na tym, że tutaj można się temu przyjrzeć w momencie, gdy się dzieje, zamiast rekonstruować z pamięci.

Czym różni się od terapii poznawczo-behawioralnej

Oba podejścia mają udokumentowaną skuteczność i oba są rekomendowane w leczeniu zaburzeń depresyjnych i lękowych. Różnią się drogą, nie celem.

Dla kogo bywa szczególnie pomocna

• gdy trudności powracają w kolejnych związkach i sytuacjach, mimo że okoliczności się zmieniają
• gdy objaw jest niejasny — poczucie pustki, brak sensu, chroniczne napięcie bez konkretnej przyczyny
• gdy wcześniejsza terapia skoncentrowana na objawie przyniosła ulgę, ale nie trwałą zmianę
• gdy problem dotyczy sposobu przeżywania siebie i relacji, a nie pojedynczego epizodu

Kiedy lepiej zacząć od czegoś innego

Psychoterapia psychodynamiczna nie jest metodą pierwszego wyboru w każdej sytuacji. Przy nasilonych objawach wymagających szybkiej stabilizacji, przy myślach samobójczych albo przy zaburzeniach wymagających leczenia farmakologicznego pierwszym krokiem jest konsultacja psychiatryczna. Psychoterapeuta nie jest lekarzem i nie wystawia recept.

Jeśli problem dotyczy przede wszystkim relacji i wymaga obecności obojga partnerów, właściwą formą jest terapia par — w moim gabinecie prowadzę wyłącznie pracę indywidualną z osobami dorosłymi.